TS. Phạm Hà, Founding President & CEO LuxGroup®, cho rằng Việt Nam cần một tư duy phát triển du lịch hoàn toàn mới để đưa ngành du lịch trở thành sức mạnh mềm quốc gia và nâng tầm vị thế Việt Nam trên bản đồ thế giới.
Trong nhiều năm, du lịch Việt Nam tăng trưởng mạnh về lượng khách quốc tế, từng bước khẳng định vị thế là một trong những điểm đến hấp dẫn của châu Á. Tuy nhiên, theo TS. Phạm Hà, nếu chỉ tiếp tục phát triển theo hướng gia tăng số lượng khách, cạnh tranh bằng giá rẻ và khai thác tài nguyên ngắn hạn, Việt Nam sẽ khó tạo ra bước nhảy vọt thực sự trong kỷ nguyên mới.
“Thế giới đã thay đổi. Du khách hôm nay không còn chỉ tìm nơi để nghỉ dưỡng hay check-in. Họ tìm kiếm trải nghiệm có chiều sâu, tính bản sắc, cảm xúc cá nhân và những câu chuyện có ý nghĩa”, ông nhận định.
Theo TS. Phạm Hà, ngành du lịch toàn cầu đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi lớn, nơi giá trị trải nghiệm quan trọng hơn giá trị vật chất. Những xu hướng như du lịch xanh, du lịch chăm sóc sức khỏe, du lịch trải nghiệm văn hóa, du lịch đường sông, cruise tourism, AI và chuyển đổi số đang định hình lại toàn bộ ngành công nghiệp du lịch thế giới.
Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang sở hữu những lợi thế mà không phải quốc gia nào cũng có. Đó là hơn 4.000 năm lịch sử, hệ thống di sản phong phú, nền ẩm thực được đánh giá hàng đầu thế giới, bản sắc vùng miền đa dạng, bờ biển dài hơn 3.260 km cùng văn hóa sông nước đặc sắc trải dài từ Bắc tới Nam.
Tuy nhiên, theo ông, điều Việt Nam còn thiếu là một “câu chuyện quốc gia đủ lớn” để tạo dấu ấn toàn cầu.
“Muốn thế giới lắng nghe, Việt Nam phải kể được một câu chuyện quốc gia đủ hấp dẫn và đủ chiều sâu”, TS. Phạm Hà nói.
Ông cho rằng nhiều quốc gia phát triển du lịch thành công không chỉ nhờ cảnh đẹp, mà nhờ khả năng xây dựng hình ảnh quốc gia thông qua văn hóa, lối sống và trải nghiệm đặc trưng. Nhật Bản kể câu chuyện về tinh thần tối giản và văn hóa truyền thống. Ý kể câu chuyện về nghệ thuật, thời trang và phong cách sống. Thái Lan kể câu chuyện về hospitality và wellness. Trong khi đó, Việt Nam hoàn toàn có thể kể câu chuyện về một quốc gia giàu văn hóa, giàu bản sắc, giàu chiều sâu lịch sử và đang chuyển mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
Theo TS. Phạm Hà, du lịch không còn chỉ là ngành dịch vụ đơn thuần mà phải được nhìn nhận như một ngành công nghiệp văn hóa và sức mạnh mềm quốc gia. Một hành trình trải nghiệm tốt có thể giúp du khách hiểu Việt Nam sâu sắc hơn nhiều chiến dịch quảng bá truyền thống.
“Du lịch là ngành kể chuyện quốc gia hiệu quả nhất. Một chuyến đi có thể khiến du khách yêu một đất nước, hiểu văn hóa và muốn quay trở lại nhiều lần”, ông nói.
Từ góc nhìn đó, TS. Phạm Hà cho rằng Việt Nam cần một nghị quyết mới về du lịch cho thời kỳ mới và kỷ nguyên mới với tư duy đủ lớn, đủ mở và đủ dài hạn. Theo ông, ngành du lịch hiện không thể tiếp tục vận hành bằng những cơ chế cũ trong khi thế giới đang thay đổi rất nhanh bởi AI, công nghệ số và các mô hình kinh tế trải nghiệm mới.
“Không thể bước vào kỷ nguyên mới bằng tư duy cũ”, ông nhấn mạnh.
Theo ông, nghị quyết mới cần xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn thật sự, đồng thời là ngành dẫn dắt hình ảnh quốc gia, thúc đẩy công nghiệp văn hóa và tạo ra giá trị lan tỏa cho nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế.
Bên cạnh đó, cần có những đột phá mạnh mẽ hơn về chính sách visa, hạ tầng du lịch, hàng không, cảng biển, du lịch đường sông, chuyển đổi số, AI, ESG, cơ chế đầu tư và liên kết vùng. Việt Nam cũng cần chuyển mạnh từ mô hình “value for money” sang “value of experience”, tập trung thu hút nhóm khách chất lượng cao, có mức chi tiêu lớn, lưu trú dài ngày và tìm kiếm trải nghiệm mang tính cá nhân hóa.
TS. Phạm Hà cho biết LuxGroup® hiện theo đuổi chiến lược phát triển 5G gồm Green, Digital, Global, Proud và Go Happiness. Theo ông, đây không chỉ là chiến lược doanh nghiệp mà còn phản ánh tư duy phát triển mới của ngành du lịch trong tương lai.
Trong đó, Green là phát triển xanh và bền vững; Digital là chuyển đổi số và ứng dụng AI; Global là tư duy cạnh tranh toàn cầu; Proud là xây dựng niềm tự hào dân tộc; còn Go Happiness là tạo ra hạnh phúc cho du khách, cộng đồng và xã hội.
Ông cho rằng trong tương lai, cạnh tranh giữa các quốc gia sẽ không chỉ nằm ở kinh tế hay hạ tầng, mà còn ở khả năng tạo ra trải nghiệm khác biệt và sức hấp dẫn văn hóa.
“Nếu biết cách làm, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành cường quốc du lịch trải nghiệm của châu Á”, TS. Phạm Hà nói.
Tuy nhiên, theo ông, để đạt được điều đó, điều Việt Nam cần nhất lúc này không chỉ là thêm khách hay thêm dự án, mà là một tầm nhìn quốc gia đủ lớn cho ngành du lịch.
“Điều khiến thế giới nhớ đến một quốc gia không chỉ là GDP hay những tòa nhà cao tầng, mà là câu chuyện quốc gia mà đất nước đó có thể truyền cảm hứng cho nhân loại”, ông nói.
